Beleggingsondernemingen die een tekortkoming in hun MiFIR-transactierapportages constateren, moeten dit zelf melden bij de AFM. De Autoriteit Financiële Markten (AFM) introduceert een nieuw boetebeleid, waarmee zij duidelijkheid geeft over haar verwachtingen en de gevolgen wanneer zo’n melding uitblijft.
De AFM houdt toezicht op de verplichting voor beleggingsondernemingen om transacties tijdig, volledig en correct te rapporteren. Deze transactierapportages zijn essentieel voor goed toezicht op de financiële markten.
Tekortkomingen in transactierapportages belemmeren het toezicht van de AFM. Daarom verwacht de AFM dat ondernemingen investeren om dergelijke tekortkomingen te voorkomen, zo snel mogelijk te detecteren en zo snel mogelijk uit eigen beweging te herstellen.
Met het nieuwe boetebeleid maakt de AFM duidelijk wat zij van ondernemingen verwacht als zich tekortkomingen voordoen in de MiFIR-transactierapportage. Het beleid beschrijft dat een bestuurlijke boete kan worden opgelegd als een onderneming een tekortkoming die betrekking heeft op een substantiële hoeveelheid transacties niet uit eigen beweging meldt. Zo weten ondernemingen beter waar zij aan toe zijn en draagt het beleid bij aan een gelijk speelveld.
Als een onderneming de overtreding niet uit eigen beweging meldt – en het gaat om een substantiële hoeveelheid transacties – dan wordt een bestuurlijke boete opgelegd in overeenstemming met het beleid. De AFM heeft hiervoor een aantal drempels vastgesteld, waarbij er onderscheid wordt gemaakt tussen het niet of niet tijdig aan de AFM rapporteren en het onvolledig, onnauwkeurig of op onjuiste wijze aan de AFM rapporteren.
Van een substantiële hoeveelheid transacties is sprake wanneer meer dan 100.000 transacties niet of niet tijdig aan de AFM zijn gerapporteerd of als het niet of niet tijdig rapporteren meer dan 25% van de te rapporteren transacties betreft over een periode van ten minste twee weken.
Voor onvolledige onnauwkeurige of onjuist ingediende transactierapportages geldt een hogere drempel. In die gevallen is sprake van een substantiële hoeveelheid transacties wanneer meer dan 500.000 transacties zijn geraakt, of als dit meer dan 50% van de te rapporteren transacties betreft over een periode van ten minste vier weken.
Het wettelijke basisbedrag voor overtreding van de transactierapportageverplichting bedraagt € 500.000. De AFM zal boetes die onder dit beleid vallen fors verlagen. Het uitgangspunt is een boete van € 25.000 bij een eerste overtreding en een boete van € 50.000 bij een tweede overtreding binnen vijf jaar. Met deze aanpak combineert de AFM duidelijke handhavingscriteria met proportionele en voorspelbare sancties.
De AFM zal periodiek controleren of ondernemingen incidenten in de transactierapportage uit eigen beweging melden. Hiermee wordt toegezien op een consistente naleving van de norm en wordt bevorderd dat eventuele rapportageproblemen vroegtijdig onder de aandacht van de AFM worden gebracht.
Naast het specifieke boetebeleid voor MiFIR-transactierapportages heeft de AFM haar algemene boetetoemetingsbeleid geactualiseerd. Het nieuwe Boetetoemetingsbeleid AFM 2026 treedt op 15 oktober in werking en biedt meer ruimte om bij het vaststellen van bestuurlijke boetes af te wijken van het wettelijke basisbedrag. De ernst van een overtreding kan aanleiding zijn voor een aanzienlijke verhoging of verlaging. Ook verduidelijkt de AFM de berekening van omzetgerelateerde boetes voor grotere ondernemingen. Bij zwaardere zaken wordt daarbij uitgegaan van drie- tot tienmaal het basisbedrag, afhankelijk van de omvang van de onderneming. De uiteindelijke boete kan vervolgens op grond van evenredigheid worden verlaagd.
