In deze e-cursus leer je in drie uur over de juridische aspecten van ESG. Met heldere theorie, sprekende voorbeelden en beknopte webcolleges krijg je uitleg over de SFDR, CSRD en Taxonomieverordening.
Bedrijven die producten of diensten als ‘groen’, ‘duurzaam’ of ‘milieuvriendelijk’ presenteren, krijgen vanaf 27 september 2026 te maken met strengere regels. Algemene milieuclaims worden verder aan banden gelegd, eigen duurzaamheidskeurmerken mogen niet zomaar meer en ook klimaatclaims op basis van CO₂-compensatie worden beperkt. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) houdt toezicht op de nieuwe regels.
De aanscherping volgt uit de Europese richtlijn Empowering Consumers for the Green Transition (Richtlijn (EU) 2024/825). Nederland heeft deze richtlijn inmiddels omgezet in Boek 6 van het Burgerlijk Wetboek via de Implementatiewet richtlijn betere duurzaamheidsinformatie voor consumenten. De wet is op 27 mei 2026 ondertekend en op 24 juni gepubliceerd in het Staatsblad. De nieuwe regels moeten vanaf 27 september door bedrijven worden toegepast.
Misleidende duurzaamheidsclaims waren ook vóór deze aanscherping niet toegestaan. De ACM hanteert al langer als uitgangspunt dat duurzaamheidsclaims duidelijk, juist en met feiten onderbouwd moeten zijn. Nieuw is dat verschillende praktijken nu veel concreter in de wet worden verboden.
Een belangrijke verandering betreft generieke milieuclaims. Daaronder vallen termen als ‘groen’, ‘milieuvriendelijk’, ‘ecologisch’, ‘natuurvriendelijk’ en ‘klimaatvriendelijk’. Zulke algemene kwalificaties mogen niet worden gebruikt zonder dat sprake is van erkende voortreffelijke milieuprestaties die relevant zijn voor de claim.
Een bedrijf kan een claim wel specifieker maken. De wet beschouwt een milieuclaim niet als generiek wanneer de toelichting daarop duidelijk en opvallend op hetzelfde medium staat. Een algemene groene boodschap op een verpakking, website of advertentie kan daardoor juridisch iets anders zijn dan een concrete claim waarin duidelijk staat welk duurzaamheidsvoordeel wordt bedoeld.
Ook afbeeldingen, kleuren, merknamen en andere visuele elementen kunnen onder het begrip milieuclaim vallen. Het gaat dus niet alleen om de letterlijke woorden die een organisatie gebruikt, maar om de duurzaamheidsindruk die commerciële communicatie bij consumenten kan wekken.
Ook duurzaamheidskeurmerken worden strenger gereguleerd. Een privaat keurmerk mag straks alleen worden gebruikt wanneer het is gebaseerd op een certificeringsregeling. Daarbij gelden onder meer eisen aan transparantie, onafhankelijke controle en de aanpak van niet-naleving. Keurmerken die door een overheidsinstantie zijn vastgesteld, vormen daarop een uitzondering. Zelfbedachte groene logo's zonder zo'n basis kunnen dus niet zomaar meer worden gebruikt.
Daarnaast wordt een specifieke vorm van klimaatclaim verboden. Een product mag niet als bijvoorbeeld ‘klimaatneutraal’ of ‘CO₂-neutraal’ worden gepresenteerd wanneer die claim is gebaseerd op het compenseren van broeikasgasemissies buiten de waardeketen van het product. De Europese wetgever wil daarmee voorkomen dat consumenten de indruk krijgen dat een product zelf geen of minder klimaatimpact heeft, terwijl de uitstoot feitelijk elders wordt gecompenseerd.
De regels raken bovendien claims over toekomstige milieuprestaties. Bedrijven die communiceren over toekomstige verbeteringen moeten die kunnen baseren op duidelijke, objectieve, openbaar beschikbare en controleerbare toezeggingen en doelstellingen, vastgelegd in een gedetailleerd en realistisch uitvoeringsplan. De voortgang moet regelmatig door een onafhankelijke derde worden gecontroleerd.
Voor bedrijven speelt ondertussen een praktische vraag: wat gebeurt er met producten die vóór 27 september zijn geproduceerd en waarop claims of labels staan die straks niet meer zijn toegestaan?
De ACM heeft daar samen met andere Europese consumentenautoriteiten afzonderlijke guidance over gepubliceerd. Uitgangspunt is dat de nieuwe regels vanaf 27 september gelden voor commerciële praktijken richting consumenten. Bedrijven kunnen dus niet zonder meer aannemen dat producten die al vóór die datum zijn geproduceerd buiten de nieuwe regels vallen. De ACM adviseert organisaties daarom hun bestaande voorraden en communicatie tijdig te beoordelen.
Dat maakt de wetswijziging niet alleen een vraagstuk voor marketingafdelingen. Organisaties moeten kunnen nagaan welke duurzaamheidsclaims zij gebruiken, waarop die claims zijn gebaseerd en of de benodigde onderbouwing beschikbaar en controleerbaar is. Websites, advertenties, verpakkingen, keurmerken en andere communicatie kunnen daarbij allemaal relevant zijn. De ACM is aangewezen als toezichthouder en kan vanaf 27 september op de aangescherpte regels handhaven.
