De Afdeling advisering van de Raad van State heeft op 1 april 2026 het advies vastgesteld over het wetsvoorstel ter implementatie van de Richtlijn loontransparantie mannen en vrouwen. Het advies is op 7 april 2026 gepubliceerd op de website van de Raad van State.
Het wetsvoorstel vormt de implementatie van de Europese Richtlijn loontransparantie mannen en vrouwen. Het voorstel bevat een aantal maatregelen met het doel om de gelijke beloning van mannen en vrouwen te bevorderen. Het zijn vooral maatregelen die de transparantie over beloningen en beloningsbeleid moeten vergroten. Verder worden bijvoorbeeld werkgevers verplicht om een systeem voor functiewaardering en -indeling te hebben dat gelijk loon voor gelijke of gelijkwaardige arbeid waarborgt.
De Afdeling advisering onderschrijft het belang om loonverschillen tussen mannen en vrouwen te verkleinen. Als middel om dit doel te bereiken hebben de voorgestelde maatregelen wel substantiële gevolgen voor met name werkgevers. Het is belangrijk om daaraan voldoende aandacht te besteden. Ook mogen de verwachtingen van het resultaat niet te hoog gespannen zijn, omdat een wet alleen niet zorgt voor verandering van de werkelijkheid. Een realistische uiteenzetting in de toelichting bij het wetsvoorstel van de doeltreffendheid en doelmatigheid van de Nederlandse uitwerking van de maatregelen is wenselijk.
De richtlijn biedt de mogelijkheid om de loonrapportages van werkgevers voor een belangrijk deel door een nationale overheidsdienst op te laten stellen. Hiermee kunnen de lasten voor werkgevers worden verminderd en wordt de vergelijkbaarheid van de informatie bevorderd. Van deze optie maakt de regering geen gebruik in het wetsvoorstel, maar het is niet helemaal duidelijk waarom zij dit niet doet. De Afdeling adviseert om de afweging om wel of geen gebruik te maken van deze lidstaatoptie, beter te motiveren.
Uit de toelichting op het wetsvoorstel blijkt dat de deadline voor de implementatie niet zal worden gehaald. De Afdeling adviseert in de toelichting in te gaan op de gevolgen hiervan. De Afdeling advisering merkt daarnaast op dat de richtlijn geen ruimte biedt om af te wijken van de daarin opgenomen uiterlijke datum voor de eerste loonrapportage door werkgevers met 150 werknemers of meer. Daarom adviseert de Afdeling advisering aan te sluiten bij de datum uit de richtlijn.
Een monitoringsorgaan zal ondersteuning bieden bij de uitvoering van de maatregelen. De Afdeling adviseert deze taken in het wetsvoorstel te beleggen bij de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) als een dienstonderdeel van het Ministerie van SZW die taken gaat uitvoeren. Verder adviseert de Afdeling in de toelichting te verduidelijken of, en zo ja, hoe werkgevers de beloningen van non-binaire personen moeten meenemen bij de informatie- en rapportageverplichtingen. Tot slot vraagt de Afdeling advisering aandacht voor de mogelijkheden van met name werkgevers om het gebruik van naar individuen herleidbare informatie te beperken tot rechtmatig gebruik.
De Afdeling advisering heeft een aantal opmerkingen bij het wetsvoorstel en adviseert daarmee rekening te houden voordat het wetsvoorstel bij de Tweede Kamer wordt ingediend.
