Laurens Ivens stond bekend als ‘kampioen woningen bouwen’. Toch wordt de oud-wethouder in Amsterdam zelf regelmatig geconfronteerd met de keerzijde van ver doorgevoerde gemeentelijke bouwdrift: “Als ik door Amsterdam fiets, ben ik eerlijk gezegd niet op elke gerealiseerde wijk even trots”. Met Hans Koster, hoogleraar Stedelijke economie en vastgoed, ging Ivens voor de camera van PONT in op de uitdagingen binnen de woningmarkt op gemeentelijk niveau. Hoe creëren we genoeg extra woonruimte? En wat maakt een geslaagde wijk?
Hans Koster heeft naar eigen zeggen al affiniteit met de bouw- en woonopgave sinds hij als kind SimCity speelde. Ook in dat eenvoudige spel was de balans tussen ongebreideld bouwen en leefbaarheid een centraal thema. Om de huidige woonopgave te lijf te gaan, adviseert hij goed te kijken naar de verhouding tussen vraag en aanbod. “De rijtjeswoning met een tuin wordt vaak geïdealiseerd, maar veel mensen vinden een appartement in de stad ook goed, als het maar in de stad is.”
Steden zijn volgens Koster namelijk steeds aantrekkelijker geworden, ze zijn nu gezonder en veiliger, terwijl het platteland achterbleef. “Als de vraag naar woningen in de stad het grootst is, kies dan voor kleiner en compacter bouwen. Accepteer dat we inzetten op metropolen, om aan te sluiten bij de vraag.” Ook vindt hij dat het delen en splitsen van woningen – kansrijke en relatief eenvoudige manieren om woonruimte te creëren – juridisch veel te complex worden gemaakt.
Sowieso vindt Koster dat het met de betaalbaarheid van het woningaanbod wel meevalt. “Men denkt dat de betaalbaarheid van woningen is verslechterd, maar als je dit afzet tegen de inkomensontwikkeling in de afgelopen decennia, zie je een ander beeld. Dus is het een woningprobleem of een inkomensprobleem?”
Voor Laurens Ivens, tot 2021 wethouder namens de SP, worden kwetsbare inwoners op deze manier onvoldoende belicht. De excessen zijn het probleem. Volgens hem wordt de woningmarkt in veel steden onbereikbaar voor mensen met een kleinere beurs. “Je moet voorkomen dat je steden voor rijken en steden voor armen krijgt. Op het vlak van betaalbaarheid heeft de gemeente een beperkt instrumentarium, maar er zijn wel degelijk knoppen waar je aan kunt draaien.” In het gesprek gaat hij uitgebreid in op de mogelijkheden die gemeenten wél hebben.
Hoewel Ivens in zijn tijd als wethouder succesvol was in het aanjagen van de woningbouw in Amsterdam, pleit hij voor een zorgvuldige aanpak. “Nieuwe wijken moeten onderdeel worden van de stad. En misschien ben je als gemeente veel meer gebaat bij honderd seniorenwoningen dan tweehonderd twee-onder-een-kappers.”
Vanaf donderdag 12 maart kun je het volledige gesprek bekijken, waarin Koster en Ivens hun visie op de woningmarkt toelichten en praktische oplossingen aandragen. Meld je hier aan om een notificatie te krijgen zodra het gesprek online te bekijken is.
In de aanloop naar de Gemeenteraadsverkiezingen op 18 maart 2026 geven politici en experts hun mening en visie over de belangrijke vraagstukken van nu. Onder leiding van moderator Floris Lazrak (partner bij AEPB Onderzoek en Advies) worden – met professionele diepgang – problemen gesignaleerd en interessante oplossingen voorgesteld.
