Regels voor vervolgfuncties van bewindspersonen

Minister Judith Uitermark van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties: “Mensen moeten ervan uit kunnen gaan dat ons openbaar bestuur deskundig en betrouwbaar is. Integriteit is daarbij een voorwaarde, óók als bewindspersonen na vertrek aan een nieuwe functie beginnen. Zij nemen immers wel kennis, informatie en contacten mee, wat bij een nieuwe werkgever bijvoorbeeld kan leiden tot belangenverstrengeling. Met deze wet willen we dat voorkomen.”

Advies over nieuwe baan

In de nieuwe wet staat onder meer dat iedere bewindspersoon tot 2 jaar na het ambt advies moet vragen over een vervolgfunctie bij het Adviescollege rechtspositie politieke ambtsdragers. Dit college toetst op het risico op belangenverstrengeling, kijkt naar geheimhoudingsverplichtingen en brengt vervolgens advies uit. Daarbij zijn er 3 mogelijkheden: ‘geen bezwaar’, ‘aanvaardbaar onder nadere voorwaarden’ of ‘onaanvaardbaar wegens (een te groot risico op) belangenverstrengeling’. Dat advies wordt ook openbaar gemaakt op de website van het college als de (oud)bewindspersoon de baan accepteert.

Geen baan of contact bij ministerie

Verder wordt in de wet het zogeheten ‘draaideurverbod’ geregeld. Dit houdt in dat bewindspersonen tot 2 jaar na hun ambt niet bij hun voormalige ministerie mogen gaan werken. Ook mogen ze geen betaalde opdrachten aannemen bij dit ministerie of op aanpalende beleidsterreinen bij andere ministeries. Ook wordt het al bestaande lobbyverbod wettelijk vastgelegd. Dit verbod houdt in dat een bewindspersoon die aan de slag is gegaan in de private of semi-publieke sector, tot 2 jaar na vertrek geen zakelijke contacten mag hebben met ambtenaren van het voormalige ministerie.

Aandacht voor sancties

De Tweede Kamer heeft ingestemd met het wetsvoorstel, wat betekent dat nu de Eerste Kamer zich erover zal buigen. Als de Eerste Kamer ook akkoord is, gaat de wet in. Nog voor de val van het kabinet hebben de ministers en staatssecretarissen afgesproken zich alvast aan de regels van het wetsvoorstel zullen gaan houden. Na 3 jaar zal de wet worden geëvalueerd. In de tussentijd wordt naar aanleiding van twee moties onderzocht wat de mogelijkheden zijn voor sancties als (oud)bewindspersonen de wet overtreden. De uitkomsten van dit onderzoek worden betrokken bij de wetsevaluatie.