Raad van State kritisch op initiatiefwet gelijke kansen bij werving en selectie

Het advies werd op 4 mei 2026 gepubliceerd op de website van de Raad van State.

Nieuwe poging na eerdere verwerping

Met het initiatiefvoorstel willen de indieners discriminatie tijdens werving- en selectieprocedures tegengaan en gelijke kansen op de arbeidsmarkt bevorderen. Het voorstel sluit grotendeels aan bij het eerdere wetsvoorstel toezicht gelijke kansen bij werving en selectie, dat in maart 2024 door de Eerste Kamer werd verworpen.

De initiatiefnemers doen nu een hernieuwde poging om werkgevers en intermediairs te verplichten objectieve werving- en selectieprocedures in te richten.

Concreet introduceert het voorstel een wettelijke verplichting voor organisaties met 25 werknemers of meer om een werkwijze te ontwikkelen die objectieve werving en selectie moet waarborgen. Organisaties met vijftig werknemers of meer moeten deze werkwijze schriftelijk vastleggen. De Nederlandse Arbeidsinspectie zou toezicht moeten houden op naleving van deze verplichtingen.

Twijfels over noodzaak en effectiviteit

De Raad van State onderschrijft het belang van gelijke behandeling bij werving en selectie en erkent dat objectieve selectieprocedures in de praktijk nog tekortschieten. Toch vraagt de Afdeling advisering zich af of nieuwe wetgeving op dit moment noodzakelijk is.

Daarbij wijst zij onder meer op nieuw overheidsbeleid dat recent al is ingezet om hetzelfde doel te bereiken. Ook merkt de Raad van State op dat betrokken partijen niet zijn geconsulteerd bij de totstandkoming van het voorstel.

Daarnaast plaatst de Afdeling vraagtekens bij de praktische effectiviteit van de regeling. Volgens het advies bestaat het risico dat organisaties vooral “op papier” aan de verplichtingen voldoen, zonder dat dit daadwerkelijk leidt tot objectievere selectieprocedures in de praktijk.

De initiatiefnemers krijgen daarom het advies beter te motiveren waarom aanvullende wetgeving noodzakelijk is.

Kritiek op toezicht door Arbeidsinspectie

Een belangrijk kritiekpunt betreft de rol van de Nederlandse Arbeidsinspectie. Volgens de Raad van State sluit toezicht en handhaving door de Arbeidsinspectie onvoldoende aan bij de bestaande systematiek van wetgeving rond gelijke behandeling.

De Afdeling advisering adviseert daarom af te zien van de voorgestelde toezicht- en handhavingstaken voor de Arbeidsinspectie.

Ook vraagt zij om een nadere onderbouwing waarom de Arbeidsomstandighedenwet de juiste juridische basis zou zijn voor het regelen van verplichte werkwijzen rondom werving en selectie.

Europese dimensie

Verder stelt de Raad van State dat het voorstel onvoldoende ingaat op de verhouding tot het Europees recht. Gezien recente Europese ontwikkelingen op het gebied van gelijke behandeling en arbeidsmarktdiscriminatie zou die verhouding volgens de Afdeling uitgebreider moeten worden toegelicht.

Niet in behandeling nemen zonder aanpassing

De conclusie van de Raad van State is kritisch. De Afdeling advisering adviseert het voorstel niet in behandeling te nemen, tenzij het op meerdere punten wordt aangepast.

Daarmee lijkt het debat over de vraag hoe ver regelgeving mag gaan in het afdwingen van objectieve en controleerbare selectieprocedures voorlopig nog niet beslecht. Voor werkgevers en complianceprofessionals blijft het onderwerp relevant, mede vanwege de toenemende aandacht voor sociale governance, inclusiebeleid en aantoonbare naleving van gelijke behandelingsnormen.